Myślenie wizualne w edukacji

54

Myślenie wizualne, jako nowa przestrzeń dla edukacji

Przekazywanie komunikatów za pomocą obrazów, znalazło swoje odzwierciedlenie w różnych obszarach naszego życia. Dlatego coraz więcej placówek i organizacji, decyduje się na graficzną prezentację wypuszczanych przez siebie informacji. W ten sposób są one w stanie trafić do zdecydowanie szerszej grupy odbiorców. Wywołują tym samym konkretny, zakładany wcześniej rezultat.

Czy wszyscy potrafią rysować?

Jedną z najczęściej spotkanych wypowiedzi, wśród uczestników warsztatów myślenia wizualnego jest założenie – ,,Ja nie umiem rysować”. Niewielu z nich zdaje sobie jednak sprawę, że w rzeczywistości wystarczą tutaj podstawowe, geometryczne kształty i odpowiednia dawka zaangażowania. Jeśli więc wykorzystanie określonych technik i narzędzi w ramach myślenia wizualnego jest łatwe, to w czym tkwi problem?

Niewątpliwą trudnością jest zdolność do wnikliwego analizowania treści, wyłuszczenia z niej najważniejszych informacji oraz przedstawienia ich w zrozumiały sposób. Poszczególne grupy pojęć, związanych np. z emocjami czy wartościami – wydają się być wyjątkowo trudne do wizualnego przekazania. Tworząc materiały, mające służyć wyłącznie do prywatnych celów, można podeprzeć się prostymi, czasem nawet infantylnymi symbolami. Szersze grono odbiorców wymagać będzie już grafik, które wywołują proste skojarzenia z daną problematyką.

Myślenie wizualne w szkole

Polski system edukacji, jest dość zastanym tworem. Dlatego zazwyczaj z trudem otwiera się na wszelkie innowacje. Nawet jeśli ich skuteczność jest nie tylko realna, ale też – potwierdzona. Jest to szczególnie widoczne podczas prób wykorzystania metod, bazujących na tak niestabilnym i trudnym do kontrolowania potencjale,  jak kreatywność uczniów. Nauczyciele podkreślają też, że prezentowanie ważnych informacji w sposób graficzny – może je przesadnie upraszczać. Nie jest to jednak prawdą z tego względu, że zapis wizualny wymaga dogłębnej analizy treści. Przez co zgromadzone informacje przenoszą się z pamięci krótkotrwałej – do jej długotrwałego odpowiednika. A przecież o takie właśnie rezultaty, zabiega szkolna edukacja.

Jak wygląda myślenie wizualne w praktyce?

Wszelkie metody, wprowadzane w toku zajęć – powinny być w pierwszej kolejności poznane i wypróbowane przez nauczycieli. Nie ma tutaj miejsca na eksperymentowanie na żywym organizmie. Jeśli więc kadra nie dysponuje określonym przygotowaniem merytorycznym, pomocne mogą się okazać warsztaty z myślenia wizualnego. Tam też będą oni mogli poznać zalety, płynące z danego sposobu pracy z uczniami. A doświadczenia zgromadzone wcześniej przez nauczycieli, pozwolą uniknąć wielu potknięć, jakie mają miejsce w polskich realiach edukacyjnych.

Proponując uczniom wykorzystanie na zajęciach  – myślenia wizualnego, należy dobrze określić cel i przebieg ich pracy. Faktyczne poczucie sensu, znacznie podnosi chęć uczestnictwa w całym przedsięwzięciu oraz zaangażowanie grupy. Okazuje się to szczególnie przydatne podczas przygotowywania ewaluacji, czy poszukiwania nowych rozwiązań, usprawniających procesy uczenia się.

Potencjał myślenia wizualnego w edukacji

Wykorzystując wizualizację w toku procesów poznawczych, jak również społecznych (związanych z komunikacją) – można wiele osiągnąć. Z pomocą tej metody graficznej, zdecydowanie łatwiej przebiegnie proces uczenia się, a całość procesów dydaktycznych stanie się bardziej przyjazna potrzebom uczniów. Stwarza to również szansę do zmniejszenia dystansu między uczestnikami procesu kształcenia, tworząc przestrzeń nie tylko dla wymiany wiedzy, ale również poglądów i przekonań. Myślenie wizualne może stać się także sposobem na wyrażanie zmian, zachodzących w otaczającej uczniów rzeczywistości oraz próbą jej kształtowania. Jest to zatem silne narzędzie, które zasługuje na więcej uwagi w przestrzeni edukacyjnej.