Izrael – Startup Nation. Jak powstał jeden z najsilniejszych ekosystemów startupowych na świecie

Nota redakcyjna

W ostatnich dniach krótki komentarz o izraelskim ekosystemie startupowym wywołał w mediach społecznościowych dyskusję. Warto więc jasno podkreślić: ten tekst nie jest komentarzem politycznym. To analiza jednego z najbardziej interesujących modeli budowania gospodarki opartej na innowacjach – zjawiska określanego dziś na świecie jako Startup Nation.

Wprowadzenie

Kilka dni temu na brief.pl opublikowałam artykuł poświęcony fenomenowi izraelskiego ekosystemu startupowego.-———- Tekst wywołał sporą dyskusję w mediach społecznościowych – co tylko pokazuje, jak silne emocje potrafią dziś towarzyszyć rozmowom o Izraelu.

Warto jednak pamiętać, że temat innowacyjności tego kraju pojawia się w Brief nieprzypadkowo.

Jednym z ważnych momentów tej rozmowy było wystąpienie Ann S. Madi podczas inauguracji dwunastej edycji rankingu „50 Kreatywnych w Biznesie”.

Jej prezentacja była próbą pokazania, w jaki sposób innowacje, przedsiębiorczość i odwaga myślenia mogą stać się elementem strategii rozwoju całych państw.

To właśnie ta perspektywa – patrzenia na gospodarkę przez pryzmat ekosystemów innowacji – jest punktem wyjścia dla poniższego tekstu.

Jak państwo wielkości województwa stworzyło globalne centrum innowacji
Jak państwo wielkości jednego regionu potrafiło zbudować jeden z najsilniejszych ekosystemów startupowych na świecie?

Historia Izraela pokazuje, że innowacje rzadko są przypadkiem. Najczęściej są efektem długofalowej strategii.

W świecie, w którym wielkość kraju często utożsamiana jest z jego gospodarczą siłą, Izrael jest jednym z najbardziej fascynujących wyjątków od tej reguły.

Państwo liczące około dziewięciu milionów mieszkańców zbudowało jeden z najpotężniejszych ekosystemów startupowych na świecie. W rankingach innowacyjności regularnie pojawia się obok Stanów Zjednoczonych, Korei Południowej czy Singapuru.
W samym tylko Tel Awiwie działa kilka tysięcy startupów technologicznych, a inwestycje venture capital w przeliczeniu na mieszkańca należą do najwyższych na świecie.

To nie przypadek.
To efekt świadomego myślenia o gospodarce opartej na wiedzy.

Startup Nation nie powstało samo

Historia izraelskiej innowacyjności bywa często opowiadana jako historia przedsiębiorczości i odwagi.
To oczywiście ważna część tej opowieści. Ale nie jedyna.

Izrael bardzo wcześnie zrozumiał coś, czego wiele krajów wciąż się uczy:
innowacje nie są dodatkiem do gospodarki. Są jej fundamentem.

Już w latach 90. rozpoczęto systemowe budowanie ekosystemu technologicznego. Powstały programy wspierające rozwój startupów, mechanizmy współpracy między uczelniami, biznesem i administracją oraz system zachęt dla inwestorów.
Jednym z najbardziej znanych przykładów jest program Yozma, który stworzył fundament izraelskiego rynku venture capital.

Państwo nie próbowało kontrolować rynku. Zrobiło coś znacznie bardziej skutecznego – pomogło mu powstać.
Ekosystem, a nie pojedyncze firmy

W Izraelu bardzo szybko zrozumiano jeszcze jedną rzecz.
Startupy nie rozwijają się w próżni.
Potrzebują środowiska.
Potrzebują kapitału.
Potrzebują wiedzy.
Potrzebują kultury, która nie boi się porażki.
Dlatego izraelski model nie polegał na wspieraniu pojedynczych firm. Polegał na budowaniu ekosystemu innowacji.

W jego skład wchodzą:
– uczelnie technologiczne i centra badawcze
– fundusze venture capital
– programy akceleracyjne
– korporacje technologiczne
– instytucje państwowe
– społeczność przedsiębiorców

To właśnie ta sieć powiązań sprawia, że nowe pomysły mogą szybko przechodzić drogę od laboratorium do rynku.
Startup Nation – 5 faktów

1. Jeden z największych ekosystemów startupów na świecie
W Izraelu działa ponad 7 tysięcy startupów technologicznych.

2. Lider inwestycji venture capital na mieszkańca
Izrael od lat znajduje się w światowej czołówce pod względem inwestycji VC w przeliczeniu na mieszkańca.

3. Silne powiązanie nauki z biznesem
Uniwersytety i instytuty badawcze są ściśle powiązane z sektorem technologicznym.

4. Technologia jako element strategii państwa
Państwo prowadzi programy wspierające rozwój startupów, technologii i rynku venture capital.

5. Tel Awiw – jeden z globalnych hubów startupowych
Miasto jest jednym z najważniejszych centrów innowacji na świecie.
Tel Awiw – globalne centrum innowacji
Jednym z symboli tej transformacji jest Tel Awiw.
Miasto stało się jednym z najważniejszych hubów startupowych na świecie. Działa tu ogromna liczba firm technologicznych, centrów badawczo-rozwojowych i funduszy inwestycyjnych.

Ale Tel Awiw to coś więcej niż tylko skupisko firm.
To kultura innowacji.
Kultura, która zachęca do eksperymentowania, zadawania trudnych pytań i szukania nowych rozwiązań. W tej kulturze porażka nie jest końcem drogi – jest elementem procesu.

Rola państwa: tworzyć warunki, nie zastępować rynku

W wielu krajach debata o innowacjach sprowadza się do pytania: ile pieniędzy państwo powinno przeznaczyć na wsparcie startupów.

Izrael pokazuje, że to nie jest najważniejsze pytanie.
Znacznie ważniejsze jest inne:
jak stworzyć warunki, w których innowacje mogą powstawać i rosnąć.
Izraelskie państwo pełni rolę katalizatora. Tworzy ramy, zachęty i infrastrukturę, ale nie próbuje zastępować przedsiębiorców.
Dzięki temu powstał jeden z najbardziej dynamicznych ekosystemów technologicznych na świecie.

Dlaczego warto o tym rozmawiać
W Brief od lat patrzymy na rozwój gospodarki przez pryzmat strategii, innowacji i przedsiębiorczości. Dlatego analizujemy różne modele budowania przewagi – od Estonii przez Singapur po Koreę Południową.

Izrael jest jednym z najciekawszych przykładów.
Nie dlatego, że jest krajem idealnym.
Nie dlatego, że nie budzi emocji.
Ale dlatego, że pokazuje, jak strategiczne myślenie o innowacjach może zmienić pozycję państwa w globalnej gospodarce.
Marketing zmienia perspektywę
Historia Startup Nation pokazuje jeszcze jedną rzecz.

Sukces Izraela to nie tylko technologia.
To także narracja.
Izrael potrafił opowiedzieć światu historię swojej innowacyjności. Pokazać, że jest miejscem, w którym powstają technologie zmieniające globalny rynek.

Ta opowieść ma znaczenie.
Bo w nowoczesnej gospodarce innowacje i marka kraju wzmacniają się nawzajem.

Czasem wystarczy zmienić jedną rzecz – perspektywę patrzenia na rozwój państwa.
Bo marketing, rozumiany jako strategiczne myślenie o wartości, potrafi tę perspektywę zmienić.